Hitzargiak topaketan, Eikaren esperientzia eredugarri

Osteguna, 2016ko uztailaren 7a

Donostia 2016 egitasmoaren barruan antolatu den Hitzargiak topaketan, hizkuntza gutxituak biziberritzeko Europan izan diren praktika eredugarriak aurkeztu dira ekainaren 23an eta 24an Hernaniko ORONA Ideo eraikinean.

eika_hitzargiak

Europako hainbat herrialdetatik etorritako ordezkariak izan dira bertan, bakoitza bere esperientzia azaltzen: Euskal Herria, Galizia, Katalunia, Asturias, Aragoi, Eskozia, Irlanda, Alsazia, Bretainia, Italia, Estonia, Bretainia, Portugal, Holanda, Finlandia, Poloniako kaxubiarrak,…

EIKA kooperatibaren esperientzia horien artean izan da, lan munduan euskara biziberritzeko esperientzia eredugarri moduan aukeratua izan baita, Europako gainerako esperientziekin batera. Hizlaria Ainhoa Irureta izan da, Eika Koop.E.ko industria zuzendaria.

Eguneroko lanean euskararen normalizazioaren alde plangintza eta kudeaketa egitea ezinbestekoa dela azaldu du bertan Ainhoak:

  • Euskaraz eskolatuta datozen belaunaldi berrientzat lan tresnak euskaraz prest izatea.
  • Lanpostu bakoitzak bete beharreko euskararen ezagutza zehaztuta izatea.
  • Lana euskaraz egitea ahalbidetuko duen hizkuntza politika eraginkorra zehaztuta izatea.
  • Kontratazio berriak eta barne promozioak egiten direnean, dagokion euskararen ezagutza eskatzea.
  • Eskakizuna betetzen ez duten langileak ezagutza eskuratzeko formazio planean integratzea.
  • Langileek zerbitzua euskaraz jasotzeko planifikazio zehatzak burutzea; arlo sozialetik, pertsonen sailetik, prebentzio sailetik, ….
  • Lana euskaraz egiteko planifikazio zehatzak burutzea: langileen arteko ahozko harremanetan, bileretan, produkzio prozesuan…

Iturria: TU lankide

Wikipedia aberasten

Asteartea, 2016ko uztailaren 5a

Mondragon Unibertsitateko Goi Eskola Politeknikoan Euskara Teknikoa ikasgaiaren barnean, 2015-2016 ikasturtean ikasleei eskatu zaie artikulu bat prestatu eta Euskarazko Wikipediara igotzeko. Guztira 63 lan izan dira Wikipedian eskegitakoak. Horietan landutako gaiak askotarikoak izan dira, hemen adibide batzuk: artezketaberun-azido bateria, 3D inprimaketa,Philippe StrackFregoliren sindromea, EsfigmomanometroaPatricia Urqiola edo Fotodiodoa.

Euskarazko Wikipediak 2001eko abenduaren 6an hasi zuen bere ibilbidea eta oraintxe, 251.442 artikulu ditu. Hiztun eta artikulu kopurua hartu eta beste hizkuntzekin alderatzen badugu, ehuneko erlatiboetan, artikulu bakoitzeko dagoen hiztun kopurua beste hizkuntza asko eta askoren gainetik dago. MGEPeko ikasleek ekarpen txiki bat egin diote auzolanean egiten den entziklopedia honi.

wikipedia_berun azido

MONDRAGONen Iradokizun Postontzia euskararen erabileran eragiteko

Asteazkena, 2016ko ekainaren 29a

Hizkuntza normalizatu gabe egotearen beste ondorioetako bat baino ez da: antzemandako hizkuntza eskubide urraketaren gainean dagokion salaketa, iradokizun edo eskaera egin ahal izateko webgune, telefono edo postontziak abiatzea.

Gogora dezagun Kontseiluak Behatokia zerbitzua abiatu zuela 2001eko ekainean eta Eusko Jaurlaritzak Elebide 2006ko azaroan. MONDRAGONek, bestalde, barne kontsumorako baina, taldeko kooperatiba kideentzat euskararen Iradokizun Postontzia prestatu zuen 2014an; harrezkero estranet korporatiboan erabilgarri dagoena. Eta, zentzu horretan ere, asko dira, euskararen presentzia eta erabilera hobetze aldera, intzidentzien gainean barne sistemaren bat abian duten kooperatibak.

image_large

MONDRAGONen Iradokizun Postontzia

Postontzia MONDRAGONen Euskara Batzordeak eta bere gidaritzapean diharduen Mahai Teknikoak abiatutako egitasmoa da, eta helburutzat du, kooperatibek elkarri eraginez, Korporazioko kooperatibetan euskararen presentzia eta erabilera hobetzea.

Korporazioko kooperatibaren baten euskararen inguruan zer hobeturik antzematen duen MONDRAGONeko bazkide orok erabil dezake Postontzia horren berri emateko. 

Postontzia norberarena ez den beste kooperatiba bati buruzko zer hobetuak iradokitzeko tresna da. Beraz, Postontzia ez da norberaren kooperatibaren zer hobetuak iradokitzeko, horiek kooperatiba bakoitzaren barruko bideetatik joan beharko lirateke eta.

Halaber, Iradokizun Postontzia euskararen aldeko jokaeren aurrean esker ona adierazteko ere erabil daiteke.

Jasotako iradokizun edota eskaera aztertu ondoren, eta MONDRAGONen Euskara Normalizatzeko Oinarriak aintzat hartuta, dagozkion eginbideak garatzen dira, eta horien berri ematen zaio iradokitzaileari. Erabateko konfidentzialtasunaz jokatzen da eta ez dira iradokitzailearen datuak zabaltzen.

Orain arte denetariko eskaerak jaso dira Iradokizunen Ponstontzian; honakoak, besteak beste: kooperatiba bateko segurtasun langileak euskaraz ez ulertzea eta erdaraz egin behar izatea, webgunea erabat erdaraz egotea, zerbitzua euskaraz ematen duten profesionalak (edo soilik erdaraz ematen dutenak) identifikatzeko eskaera, Politika Sozioenpresarialean euskararen normalkuntza ildotzat hartzea, Zentro Korporatibotik zabaldutako dokumentu jakin bat erdara hutsen zabaldu izana, eta bezerotzat kontsumitzailea duen filial batek telefono erantzungailua erdara hutsen izatea.

Euskara nabarmen BIEMH 2016ko DANOBATGROUPen eta IK4-Idekoren standean

Ostirala, 2016ko ekainaren 17a

DANOBATGROUP eta berau osatzen duten kooperatibek euskararekin duten konpromisoa berretsi egin zen, berriz ere, BIEMH 2016 erakustazokan. Konpromiso horri jarraituz, Bilboko makina erreminta erakustazokako aurtengo edizioan, DANOBATGROUPen eta IK4-Idekoren standetan errotulazio eta panel guztiak euskaraz ere egoteaz gain, bideo korporatiboa ere euskaraz ikusteko aukera izan zuten bertara hurbildu zirenek; halaber, prentsara helarazitako zein sare sozialen bidez zabaldutako informazio guztia euskaraz ere zegoen.

Presentación2

“Egin salto!” interbentzioa, ikasketa prozesua eta eguneroko praktika uztartuz

Osteguna, 2016ko ekainaren 9a

Mondragon Unibertsitateko Goi Eskola Politeknikoan Egin salto! interbentzioa egin da. Interbentzio horren helburua da, bikoteak abiapuntu gisa hartuta, maila desberdinetako euskara ezagutza duten pertsonek dakiten euskara hori erabiltzeko saltoa ematea; eta Emunek salto hori emateko behar duten prestakuntza eskaintzen die.

Ana Altuna eta Edu Sanchez Mondragon Goi Eskola Politeknikoko Informazio Sistemak Saileko langileak dira eta euskara ikasten ari dira. Euskara eskola amaitu dutenean tartetxo bat hartu dugu eurekin hitz egiteko.

Egin_salto_MGEP

Badira urte batzuk euskara ikasten hasi zinetela, orain ondo moldatzen zarete, erabilerara salto egin duzue?

Ana: urte asko dira, ia bizitza osoa daramat euskara ikasten, 18 urterekin hasi nintzen, institutuan, baina, urtero hasieratik hastea izan da. Ez genuen aurreratzen, saioak boluntarioak ziren, klasetik kanpo… Beste aldetik, beti lotsa handia izan dut euskara ez jakiteagatik eta horrek ez dit lagundu. Orain lotsa gutxiago sentitzen dut, adinak eragin handia dauka, eta noizean behin ausartzen naiz euskaraz hitz egitera.

Edu: aurretik zerbait egin dut, baina, aurten oso ondo nabil. Lehen ez nintzen ezer esateko gai eta orain ez naiz arraro sentitzen euskaraz egiten dudanean.

Ikasturte hasieran zuen departamentuko lankide bat zuekin euskaraz egiten hasi zen. Esan dezakegu bakoitzak laguntzaile-tutore bat duzuela, zuen ikasketa prozesuan zer eragin izan du honek?

Ana: nik pentsatzen dut laguntza garrantzitsua dela, eta bermatzen duela egunero zerbait euskaraz hitz egitea. Batzuetan presio bat gehiago dela ere sentitzen dut. Edozein modutan, eskertzekoa da nire tutorearen laguntza, nahiz eta batzuetan oso azkar egiten duen euskaraz.

Edu: nire tutorearen jarrera oso ona da, aspalditik ezagutzen dugu elkar, eta hizkuntza-ohitura aldatu behar izan dugu.

Horrelako interbentzio batek erabilerara salto egiten laguntzeko balio du zuen ustez?

Ana: oso baliagarria da, erabilerara salto egiten laguntzen du. Orain espazio bat daukat euskaraz eroso sentitzen naizena. Hala ere, batzuetan laneko gauzei buruz gaztelaniaz egiten dut.

Edu: interbentzio honi esker bermatuta daukat egunero zerbait euskaraz egingo dudala. Motibatuago nago pauso bat aurrera egin dudalako eta esparru bat gehiago dudalako euskara praktikatzeko. Euskaraz egiteko mugak ditudala sentitzen dut eta oso baliagarria izan da lehenengo pertsona batekin egiten hastea, espazio bat ireki dugu. Gainerako lankideekin bi edo hiru hitz egiten ditut euskaraz.

Gomendioren bat emango diezue euskara ikasten ari direnei?

Ana: niretzat garrantzitsuena da lotsa galtzea, baina ez dakit hori nola lortzen den. Nire kasuan urteek eragin handia izan dutela uste dut. Lasaitasunak ere bere garrantzia dauka, onartu beharra daukazu euskaraz ezin dugula hitz egin gaztelaniaz bezain azkar, euskaraz zerbait esateko denbora pixka bat gehiago behar duzula. Eta euskara ikasi nahi baduzu, euskaraz hitz egin behar duzu, ez dago beste modurik.

Edu: euskaraz hitz egitea. Euskara praktikatzeko espazioak sortzea. Pauso hori ematea beharrezkoa da. Euskara Euskaltegian bakarrik ezin da ikasi, helburua ulertzea bada bai, baina, bestela ez.

Larraitz Madinabeitia Emuneko Euskara Formazioko lankidea da bikote honen euskara irakaslea da. Berak ere azpimarratu du euskara maila batetik aurrera eskolaz kanpoko orduek duten garrantzia. Helduen Euskalduntzearen mailari dagokionez, ikasle hauek “erabiltzaile independenteak” dira. Euskara-eskoletan ikasten eta simulatzen ari direnaz gain, ikas prozesua behar bezala joan dadin, ezinbestekoa da eguneroko komunikazio-egoera errealetan euskara erabiltzea. Helduen Euskalduntzearen Oinarrizko Curriculum berrian ere  oso argi irakur dezakegu maila hauetan euskaltegiko irakastorduak adina ordu erabili behar dituela ikasleak bakarlanean eta erabilera askean.