HIZNETeko sakontze egitasmo honetan, Izar Larrañagak, Iñaki Markoren (EHU) “Hizkuntza-eraldaketa organizazioetan: Esperientzia eta modelizazioa” doktore tesia oinarri hartuta, euskara plan batean dauden lidergo motak identifikatu, bakoitzaren inguruko hausnarketa egin eta hobetzekoak identifikatzeko eredua garatu du.

Gaia hau lantzen hasteko proposatzen dena zera da: euskara planeko beste gai batzuk kudeaketa planean txertatzen diren bezala, lidergoaren azterketa ere planifikatzea eta kudeaketa planean txertatzea.

Behin hori eginda, euskara planak dituen helburu eta ekintzak lortu ahal izateko dituen lidergo mota bakoitza ea badugun, nolako funtzionamendua duten eta helburuak erdiesteko egokiak diren aztertuko dugu.

Lau lidergo mota aztertu dira: euskara teknikaria (edo lan hori egiten duen pertsona), taldea (euskara batzordea, erabilera taldeak…), erakundeko arduradunak eta tokiko liderrak. Lidergo bakoitzaren egoera aztertzeko metodologia eta tresnak zehatzak sortu dira.

Teknikariaren lidergoa nolakoa den aztertzeko lehenengo autoebaluazio egitea eta ondoren taldean osatzea proposatzen da. Besteak beste, esparru hauek aztertuko dira: helburuak erdiesteko indar pertsonalak, ahuleziak, eragin ahalmena, taldekideek teknikariarekiko duten balorazioa…

Talde(eta)ko lidergoa taldeetan lantzea proposatzen da, ekintza zuzentzaileak bertan identifikatuz. Besteak beste, arlo hauei buruz hausnarketa egingo da: asistentzia, rola, kideak eta erabilitako metodologia. Amaieran taldekideen artean hobetzeko konpromisoak zehaztuko dira.

Tokiko liderrak identifikatu ondoren, atal hauek aztertuko ditugu: hizkuntza gaitasuna, norbanakoen hizkuntza portaera, ingurukoen hizkuntza portaera eta eragin eremua.

Lidergo exekutiboan erakundeko arduradun garrantzitsuenak aukeratuko ditugu, eta, bakoitzaren ezaugarriak jaso ostean, zein lidergo mota egiten duten eta planeko helburuak lortzeko egokiak diren jasoko dugu.

Amaitzeko, lidergo bakoitzaren hausnarketako emaitzak bildu eta aurrera eramatea posible diren ekintza zuzentzaileak definitzea eta kudeaketa planean txertatzea proposatzen da.

Bidaltzailea: Izar Larrañaga (Emuneko teknikaria)

Irakurtzen jarraitu...

Maiz, itzulpenak eta zuzenketak egitea egokitzen zaie enpresa eta erakundeetan ari diren gure lankideei, eta, askotariko akats eta hobetzekoekin egiten dute egunerokoan topo; baina, badira batzuk behin eta berriz errepikatzen direnak.

Emunen, euskara teknikariez gain, trebatzaileak, itzultzaileak, zuzentzaileak eta euskara irakasleak ere baditugu, eta horietako bost lankideri eskatu diegu egunerokoan ikusten dituzten akats, hobetzeko eta zuzendu beharrekoetatik hiruna aukeratu eta horien gainean euren azalpena emateko. Jarraian dituzue lehen hirurak, Miren Lazkano itzultzaile eta trebatzaileak proposatutakoak:

Irakurtzen jarraitu...

Urretxuko, Zumarragako eta Legazpiko udaletako euskara zerbitzuek, Zingi Zango eta Zintzo Mintzo euskara elkarteekin batera, herriko dendetan euskara erabiltzeko kanpainak jartzen dituzte martxan urtero. Aurten, salerosketak euskaraz egiten dituzten erosleei eta merkatariei elkarrekin argazki bat ateratzea proposatu diete. Kanpaina girotzeko, Sal eta Eros izeneko irrati nobelatxoa egin dute. Kanpaina hasi arteko asteetan irrati nobelaren zortzi atal eskaini dira, ZingiZangoren webgunean, udalen webguneetan eta KKinzona eta Segura irratietan. Asier Iriondo irrati nobelaren sortzaileak eman dizkigu irrati nobelatxoaren nondik norakoak.

Lehendabizi pertsonaien izenak pentsatu genituen: Sal eta Eros. Istorioan bertan azaltzen da izen horien jatorria. Istorio originala eta erakargarria egin nahi izan genuen, harridura eta jakin-mina sortuko zituena, goxoki bat izango zena. Istorioan, nahita, ez da hizkuntzaren gaia aipatzen. Ipuin bat da, besterik gabe. Atal bakoitzaren hasieran eta amaieran, zein kanpainaren barruan kokatzen den esaten duen ahotsa ageri da.

Grabazioa Iñaki Gurrutxaga musikari legazpiarraren estudioan egin genuen eta ederki pasatu genuen. Hori nahi genuen, gainera. Askotan zail da neurtzen egindakoak zerbait, ezer, asko, gutxi eragiten duen, baina egin beharra sentitzen dugunez, ondo pasatuz egin dezagun behintzat.

Irrati nobela entzun nahi baduzue, hemen dituzue atal guztiak:

Lehenengo atala

Bigarren atala

Hirugarren atala

Laugarren atala

Bosgarren atala

Seigarren atala

Zazpigarren atala

Zortzigarren atala

Irakurtzen jarraitu...

Maiatzean jarri genuen martxan Ulerrizketak metodologia Motor Transmisioko Tresneria saileko bost kiderekin. Lehen proba uztaila bitartean egin genuen, eta balorazioak oso onak izan zirenez, urrian ekingo diogu berriz bigarren faseari, talde berarekin.

Created by Andre Wallace in 1984, these two girls have been sitting on a railing, sharing confidences, outside the City Library all of that time.

Argazkia: Flickr

Ulerrizketan metodologia Ulergileek Ulertzaileari egunean sei minutuz euskaraz hitz egitean datza. Hala, Ulertzaileak astean gutxienez ordu erdiz entzuten du euskara. Egitasmoa abiatu aurretik, ulermen proba egin genion Ulertzaileari. Izan ere gutxieneko maila bat izatea ezinbestekoa da. Era berean, Pello Jauregik saio bat egin zuen Ulergileekin, euskara errazean hitz egiten treba zitezen.

Esperientzia garatu bitartean hainbat gorabehera izan ditugun arren, parte-hartzaile guztiek oso ondo baloratu dute egindakoa; Ulertzaileak batez ere, euskararekin zuen blokeo-egoera hausteko eta ikasten jarraitzeko motibazioa berreskuratzeko balio izan baitio.

Soziolinguistika Klusterrak ikerketa-lanaren lehen interbentzioak amaitutzat eman zituen uztailean. Hala ere, taldeak eutsi egin dio Ulerrizketen dinamikari, eta lankide gehiago batu zaizkio. Beraz, Klusterrarekin elkarlanean jardungo dute berriro urrian eta azaroan.

Irakurtzen jarraitu...

Arrakastatsua izan zen ULMAk irailaren 23ko “Bidegorriak euskararentzat” ekintzaren amaierarako antolatu zuen egitaraua, bere osotasunean; eta pozik eta ilusioz agertu ziren ULMAko antolatzaileak auzolanean egindako lanarekin. Baita Oñatiko herriak eman zuen erantzunarekin ere.

150 lagun inguruk hizkuntza txikien aldeko jarrera etikoa eta ekologikoa aldarrikatuz 5 kilometroko ibilbidea egin zuten bizikleta gainean, bidegorrian zehar, eta 9 gunetan geldialdia egin zuen tropelak: geldialdi bakoitzean globo bat ziztatzen zuten, eta globoak barruan zekarren galdera irakurtzen zioten ULMAko kooperatiba bakoitzeko presidenteari; eta presidente bakoitzak erantzun egiten zion galderari. Hizkuntza gutxitu batek orekan bizitzeko behar dituen baldintzak azaldu zituzten denen artean.

Eguerditik nabari zen festa giroa Oñatiko plazan. Plazako arkuetatik zintzilik aurreko hilabeteetan ULMAko negozioetan lankideek eta organoek idatzitako ia 300 adierazpen eta konpromisoak irakur zitezkeen euskararen muraletan. Arratsaldean, herritarrek ere izan zuten muraletan beraien konpromisoa idazteko aukera, Amaia Txintxurretak plaza girotzen zuen bitartean.

Horrez gain, Oñatiko 3 ikastetxeetako LH6ko umeek egindako marrazki dotoreak ere ikusgai egon ziren eszenatokiaren bueltan. Izan ere, ikastetxe bakoitzean ordubeteko hitzaldiak egin ziren aurreko astean, ‘ULMA GARA, EUSKARA GARA’ lemapean: bertan, lehendakari batek, jubilatu batek eta Motibazio Taldeko kide batek azaldu zieten gaztetxoei nola sortu zen ULMA, zer lan eta zer produktu egiten dituzten ULMAko negozioetan, eta lanean euskaraz gero eta gehiago egiteko zer egiten duen ULMAk euskara planaren baitan. Horrekin, 40 marrazki inguru egin zituzten umeek, taldeka.

Festari amaiera emateko eta ULMAren 55. urteurrena ospatzeko, Oñatiko Ganbara abesbatzak, Oinatz dantza taldeak eta KALAKAN musika taldeak kontzertu bikaina eskaini zuten San Migel elizan, bertaratu ziren ia 600 lagunen gozamenerako. Ospakizunari bukaera biribila eman zitzaion horrela.

Bideo erreportai honetan jaso dituzte ekintzaren bueltan grabatutako irudiak.

Irakurtzen jarraitu...