UEMAk eta Soziolinguistika klusterrak antolatutako Arnasguneak eta udalerri euskaldunak: gaurko eta biharko erronkak  jardunaldian izan ginen asteazkenean Donostiako Carlos Santamaria zentroan.

Argazkia: www.uema.eus

Laburpen ederra egin dute antolatzaileek beraiek eta geuk ideia nagusi bat bakarrik azpimarratuko dugu sarrera honetan:

Arnasguneak euskaraz bizi diren udalerriak dira, euren egunerokoa euskaraz egiten dutenak. Ezagutza da erabileraren oinarria, baina faktore asko eta askotarikoek eragiten dute arnasgunea indartu nahiz ahultzeko. Denak hartu beharko ditugu aintzat udalerri euskaldun horiek indartu eta haien eredua Euskal Herrian zehar zabaltzeko: demografia, lantokia, hirigintza, euskal hiztunen aktibazioa eta ahalduntzea, prestigioa, aisialdi ohiturak, mugikortasuna…

Hiriak salbatzen baditugu bakarrik salbatuko omen dugu euskara, baina aitzindari izan  daitezke arnasgune txiki eta handiagoak euskararen erabilera handitzen, aitzindari eta eredu.

Karmele Etxabe (Emuneko kidea)

Irakurtzen jarraitu...

Aurtengo Eskola Hiztun Bila jardunaldiaren barruan, Ulibarri programan parte hartzen duten ikastetxeetako hizkuntza proiektu arduradunekin, Ikastetxeetako Hizkuntza Normalkuntza Proiektuez jarduteko aukera ederra izan genuen urriaren 17an. Gaiak duen garrantziaren berri ematen du Azpeitiako Soreasu antzokia, ikastetxeetan euskararen erabilera normalizatzen ari diren lagunekin, bete-bete eginda ikusteak. Bihoakie guzti-guztiei egiten ari diren lanaren errekonozimendua eta baita aurrera jarraitzeko animoak ere. Asko da egindakoa eta oparoagoa izango da datorrena.

Ikastetxeak bete-betean sartuta daude datozen lau urteetarako euren hizkuntza normalkuntza proiektuak zehazteko fasean. Horren harira, planifikatzeaz jardun genuen. Helburuak, estrategiak, ekintzak, adierazleak, arduradunak… izan genituen aipagai. Eta elementu horiek guztiak jasotzen dituen dokumentuaren (proiektuaren) garrantzia azpimarratu genuen. Analisiak egiten, ideiatzen, pentsatzen, erabakitzen… emandako denbora irabazitako denbora da. Gainera, hau guztia erakundeko eragile guztien parte hartzeaz egiten bada, askoz hobeto. Izan ere, horrek norabide argia eta adostua izatea dakar.

Argazkia: @Ulibarri_info

Proiektua arrakastaz aurrera eramateko egiturak zer-nolakoa izan behar duen ere aztertu genuen. Egitura orok, eraginkorra izateko, 5 funtzio bete behar ditu: proposatu, komunikatu, erabaki, exekutatu eta ebaluatu. Eginkizun horiek betetzen direla ziurtatu behar dugu baina, beti, ikastetxearen egiteko moduetara, kulturara, egokituta. Egitura berria sortzea baino eraginkorragoa da lehendik dagoena baliatzea, erakundearen sisteman bertan txertatzea hizkuntza normalkuntza proiektuak eskatzen dituen funtzioak.

Azkenik, hizkuntza normalizatzeko prozesuari begira jarrita, erabakiak hartzeko eta gauzatzeko ahalik eta markorik egokiena eraiki beharraz aritu ginen, erakundeko kide guztien inplikazioa lortzeaz, alegia. Batak bestea elikatzen duen hiru multzotan bana dezakegu komunitatea: erakundea, taldea eta norbanakoa. Eragiteko hiru esparru ditugu, beraz, erabakiak (konpromisoak) ere hiru mailatan hartu behar dira.

Horrela bada, ikuspegi sistemikoa oinarri hartuta; hau da, euskara normalizatzearen zentzua osotasunak ematen digula onartuta, bi ordutan proiektuari berari eta berau diseinatzeko prozesuari begirako zenbait gako aztertu genituen.

Datorren astean, urriaren 25ean, beste lan-saio bat izango dute datozen lau urteetan zer urrats eta nola eman gura dituzten zehazten jarraitzeko.

Elias Zumalde (Emuneko proiektu arduraduna)

Irakurtzen jarraitu...

Astigarragan gurasoekin harremana duten erakundeek bat egin dute aurrerantzean haiekin izaten diren bileretan euskararen presentzia areagotzeko. Guztira 7 erakundek onartu dute Udalak luzatutako proposamena eta gurasoekin hemendik aurrera izaten dituzten bilerak euskaraz izateko neurriak praktikan jarriko dituzte. Eginkizun horretan Udalaren babesa eta laguntza teknikoa izango dute aipatu erakundeok.

Astigarragan gurasoekin harremana duten elkarte eta  erakundeetako ordezkariak

Joan den astean, irailaren 7an, elkartu ziren Astigarragako Herri Eskola, Gaztelekua, Guraso Batzordea, Kirikieta Haurreskola, Mundarro Kirol Elkartea, Musika Eskola eta Xaguxar aisialdi taldeko ordezkariak, Astigarragako Udaleko Pleno aretoan, Udaleko Euskara Zerbitzuaren proposamenaren berri gertutik entzuteko.

Erakundeotan gurasoekiko harremanetan euskara zenbat eta nola erabiltzen den aztertu ondoren, ondorio nagusia euskara gehiago erabil daitekeela izan da. Helburu hori nola lortu eta zein neurri abian jar daitezkeen izan dira Udalaren proposamenaren oinarriak eta horiek arretaz entzun dituzte erakundeotako ordezkariek. Astigarragako ezagutza datuei erreparatuz gero, biztanleen %83 da euskara ulertzeko gai (2011ko datuak dira),  datu honen arabera, euskara erabiltzeko aukerak uste baino handiagoak dira.

Praktikan hobetu behar dugu, ordea, eta bilerak antolatzerakoan zer eta nola egiten dugun erreparatu behar dugu: publikoaren hizkuntza identifikatzeko zer egiten dugun, erabiltzen dugun irizpidea publiko horrentzako egokia den, bileraren hizkuntza esplizitatzen dugun, zer nolako aurreiritziekin jokatzen dugun…

Udalak lantalde edo talde eragile bat eratu du erakunde hauei laguntza eskaintzeko, orain hasi eta 2018an ere jarraipena izango du ekimenak.

Irakurtzen jarraitu...

Oraingoan Juan Luis Bidarte “Hantxu” Emuneko euskara irakasle eta trebatzailearen proposamenak bildu ditugu. IZO, Euskara Jaurlaritzaren Itzultzaile Zerbitzu Ofizialaren itzulpen- eta berrikusketa-irizpideak, erabakiak eta gomendioak dokumentutik aukeratutakoak dira Juan Luisen proposamenak (aurretik beste lankide batzuek argitaratutakoak hemen dituzue kontsultagai: I, II, III eta IV)

Irakurtzen jarraitu...

Haurrek eta gazteek eskolan eta handik kanpo euskaraz bizitzeko aukera eta erabakia har dezaten lagungarriak diren praktika linguistikoak landu ditugu “Hizkuntza-praktika ekologikoak haurren hezkuntzan” ikastaroan,  UEUn, Baionan, 2017ko uztailaren 4an eta 5ean.

Tailerra euskaraz eman dugun arren, euskaldunentzat eta erdaldunentzat pentsatuta dago. Gurasoentzako eta guraso-elkarteetarako, eskoletako eta eskolaz kanpoko hezitzaileentzako, haur eta gazteekin lan egiten duten aisialdi- eta kirol-elkarteetarako, eta, oro har, haurrei eta gazteei hizkuntza aktibistak izaten lagundu ahal dien edonorentzako.

Gaur egun, gazte asko eskolan euskalduntzen dira, baina hori ez da nahikoa izaten euskaldun oso bilakatzeko, batez ere etxean eta eremu hurbilean euskaraz bizi ez badira. Horren aurrean, gurasoek eta irakasleek zeresan handia izan dezakete haur eta gazte horiek euskaraz bizitzeko erabakia har dezaten.

Haurren hizkuntzen jabekuntza prozesuetan eta sozializazioan helduon interbentzio moduez jardun dugu tailer horretan, gure hezkuntza komunitateko kide garenok, elkarrekin, modu ekosistemikoan egin dezakegunaz.

Haurraren ingurune linguistikoaren azterketa egin, adin tarte bakoitzaren ezaugarriak ezagutu eta haurraren momentuko beharrak aintzat hartu ditugu. Eta hizkuntza praktika ekologikoak identifikatzeko, gutako bakoitzaren motibazioak eta portaerak aztertu ditugu.

Hizkuntza kontzientzia areagotzeko, haurrei eta gazteei eragiten dieten hizkuntza eskubideen urraketei buruz hitz egiteko tartea ere izan dugu eta horretarako bideo hau erabili dugu:

 

Bideoaren jatorrizko loturak:

Haur eta gazteen hizkuntza eskubideen urraketak (euskaraz)

Haur eta gazteen hizkuntza eskubideen urraketak (gaztelaniazko eta frantsesezko azpitituluekin) 

Albiste hau hemen ere irakur dezakezu:

Ekogunea gaztelaniaz

Ekogunea euskaraz

Artikuluaren egileak: Itsaso Olaizola (Kutxa Ekogunea) eta Ainhoa Lasa (Emun)

Irakurtzen jarraitu...