Aurretik ere egin izan ditugu e-mailen neurketak Emunen, baina metodologia komun eta jakin bati jarraitu gabe, ERREKA kooperatibako Euskara Batzordeak behar hori antzeman, eta lehen proposamena egin zuen arte. ERREKAn garatutako metodologiari esker, ahozko neurketetan erabiltzen ditugun aldagai asko kalkulatu ahal izan zituzten, baita hainbat ondorio interesgarritara iritsi ere.

Metodologia hori garatzen jarraitu eta beste urrats bat egin nahian, Emunen Berrikuntza Proiektu bat jarri zen martxan, 2015an, urte horren hondarrean aurkeztu zena. 2016. urtea, berriz, proba pilotuak egiteko aprobetxatu genuen, eta SoraluceIK4-IdekoFagor Arrasate eta Fagor Automationen egin zituzten neurketak. Jasotako hainbat hobetzeko eta ekarpen metodologian integratu ostean, produktu gisa estandarizatu dugu orain.

Jarraian, adibide gisa, Fagor Automation Usurbilgo Plantako eta Berriolako neurketaren nondik norakoak jaso ditugu. 2016ko uda partean egin ziren neurketak bertan, eta balorazio positiboa egin zuten bertako Euskara Batzordean; bai metodologia beraren baliagarritasunaren inguruan, baita emaitza positiboak lortu zirelako ere.

Bertan, neurketak egiteko, enpresako 6 gune aukeratu zituzten lehenik: Berriola, I+G CNC Softwarea, Motorren ekoizpena bulegoak, Motorlan bulegoak, Harrera eta Motorlan planifikazioa. Gero, gune bakoitzean, neurketak egiteko neurtzaile bana izendatu zuten; aipatu lehen 5 guneetan euskaldunak jarri zituzten, eta 6.ean, berriz, erdalduna.

E-mailen neurketa egiterakoan, hainbat aldagai jaso behar izan zituzten neurtzaileek: zein gunetatik bidalitakoa zen, bidaltzailearen eta hartzaileen euskara gaitasuna, eta, azkenik, e-mailean euskarak zuen presentzia. Datu horiek guztiak tresna batean sartu, eta hauek izan ziren emaitzak:

Erabilera orokorra (%): e-mailetan zein izan zen euskararen erabilera orokorra; euskara hutsean bidalitako e-mailak + bi hizkuntzatan bidalitakoak (erabilera kalkulatzerakoan azken horiei balio erdia ematen zaie, hau da, zati 2 egiten dira).

Leialtasuna (%): euskaldunek talde euskaldunei bidalitako e-mailetatik zenbat izan ziren euskara hutsean.

Erabilera topea (%): leialtasuna %100 izan balitz, hau da, euskaldunek talde euskaldunei beti euskara hutsez bidali izan baliete, aterako zatekeen erabilera.

Hiperleialtasuna (%): euskaldunek talde erdaldunei edo mistoei bidalitako e-mailetatik zenbat izan ziren euskara hutsean.

Alfabetatze-tasa (%): e-mailak euskaraz bidaltzeko gaitasuna zuen langileen ehunekoa.

Erabilera datuak xeheagoa ikus daitezke goiko grafikoan; guztira, zenbat izan ziren euskara hutsean bidalitakoak, zenbat bi hizkuntzatan, zenbatean izan ziren bakarrik agurrak euskaraz eta, azkenik, erdara hutsez bidalitakoak.

 

Irakurtzen jarraitu...

Pello Jauregi EHUko irakaslea da Hezkuntzaren Teoria eta Historia Sailean; besteak beste, “Kuadrillategi” egitasmoa eta “Aldahitz: eusle metodologia eta hizkuntza ohituren aldaketa lan munduan” proiektua koordinatu ditu; Moti+Batu jardunaldietan eman zuen Portaeratik jarrerara: jokabide urratzaile, egokitzaile eta eragozleak hitzaldiak ere izan du han eta hemen oihartzuna. Oraingoan, berriz, EMUNeko lankideoi eman berri dugun “Nola txertatu eguneroko esku-hartzean ikerketa aplikatua?” hitzaldia izango dugu hizpide.

Pello Jauregiren iritziz, beharrezkoa da esku-hartzea ikerketaren eskutik joatea; esku-hartzeak noiznahi egiten ditugu, baina, gero, esku-hartze horien berri ematerakoan, zelofanez bildu ez ezik, ikerketarekin janztea komeni zaigu. Ikerketarekin sinesgarritasuna irabaziko du gure esku-hartzeak. Ikerketa diogunean, ez gara ari –nahitaez- prozesu konplexu bati buruz; neurketa sinple batetik datu, taula eta grafiko pila bat atera ditzakegu, eta baita ondorio interesgarriak ere.

Beraz, esku-hartzearekin batera ikerketa egitea komeni zaigu…

  1. Ikerketak zehaztasuna –irizpideak, adierazleak, aldagaiak eta abar zehaztea– eskatuko digulako.
  2. Ikerketak gero zein datu beharko ditugun aurrez pentsatzea eskatuko digulako, eta horrek proiektua osoaren ikuspegi orokorra geureganatzen laguntzen du.
  3. Esku-hartzearen komunikazioa egiterakoan, ikerketak sendotasuna eta argitasuna emango dizkiolako.

Edonola ere, ikerketak ere baditu bere muga edo ahultasunak:

  1. Oso dinamikoa dena estatiko bihurtzen dute datuek.
  2. Artifizialtasun kutsua ematen dio errealitateari. Esaterako, 4 maila duena “oso ona” multzoan sartzen badugu, eta “3,9” maila duenari, berriz, “ona” etiketa jartzen badiogu, errealitatea pixka bat desitxuratzen ari gara.
  3. Ikerketak serioegi edo matematikoegi hartzeko arriskua ere badago; adibidez, erabileran %12tik %14 igotzea positiboa izan daiteke… edo ez. Batzuetan, aldaketa txiki batetik erabateko ondorioak ateratzen ditugu eta, agian, ez da adierazgarria; errore-tarteak ere kontuan hartu behar dira.

Irakurtzen jarraitu...