Fagor Industrialen, Oñatin, 2016tik talde batean baino gehiagotan jarri izan da martxan hizkuntza ohiturak aldatzea helburu duen Eusle metodologia; baina 2017an lehen aldiz bi taldetan probatu genuen Soziolinguistika Klusterrak gidatutako ikerketaren baitan. Taldeetako bat bulegoko 11 langilekoa izan zen, eta bestea, tailerreko 22 lagunekoa. Taldeek, ezagutzari dagokionez, antzeko ezaugarriak dituzten arren, emaitzak ezberdinak izan dira.

Bulegoko taldeko langileek, esperientzia hasi aurretik, euren arteko elkarrizketen %59 euskaraz izaten zela adierazi zuten. Ezagutzari erreparatuta, %82 elebidun osoak dira, eta %18 elebidun hartzaileak. 3 lagunek aritu behar izan zuten une oro euskaraz 8 aste horietan zehar txandaka, eta bi hilabeteren ondoren, aitortutako erabilerak %14,5 egin zuen gora. Metodologiak zehaztutako eran, esperientzia amaitu eta 3 hilabetera berriro galdetu zitzaien taldekideei gainerakoekin, bikoteka, euskara zenbateraino erabiltzen zuten, eta, datuak bigarren neurketatik apur bat behera egin bazuen ere, %12ko igoerari eustea lortu zuten.

Tailerreko 22 pertsonako taldean ere, %86 elebidun osoak dira eta gainerakoak elebidun hartzaileak. Hasieran esan dugun moduan, nahiz eta ezagutza datuak antzekoak edo hobexeagoak izan, Eusle metodologia aplikatu aurretik aitortu zuten erabilera % 34koa zen. Guztira, 6 Eusle izan zituzten (une oro euskarari eusteko zeregina zuten langileak), txandaka, eta 8 asteak pasatutakoan, erabilerak %17 egin zuen gora. Hala ere, talde honen kasuan, lortutakoari eusteko zailtasun handiagoak izan zituzten, eta esperientzia amaitu eta 3 hilabetera, guztira, %4ko igoerari baino ezin izan zioten eutsi.

Zenbakiak ikusita eta langileekin izandako esperientziaz aurrez aurre hitz eginda, honako ondorio hauekin laburbil daitezke bi esperientziak:

– Talde handian lorpena txikiagoa izan da.

– Hasi aurretik erabilera baxuena zuen taldeak ezin izan dio esperientzian zehar erabileran egindako aurrerapenari eutsi.

– Euskarari eusteko zeregina izan duten langile ia guztientzat oso zaila izan da elkarrizketa elebidunetan amorerik ez ematea.

– Bi kasuetan, bikote batek baino gehiagok aldatu dute euren arteko hizkuntza ohitura; bai Eusle izan direnek, eta baita izan ez direnek ere.

Amaitzeko, kontuan izatekoa da metodologia honi esker langileak inplikatzea lortu dela: Pello Jauregik eta Pablo Suberbiolak gidatutako bileran parte hartu zuten guztiek, talde bakoitzak koordinatzaile bat izan du SLKrekin harremana izan duena, Eusleak euren artean izendatu dituzte, astero berrespen fitxa bete behar izan dute… Baina ez hori bakarrik; gainera, hizkuntza ohiturak aldatzeko pausoa emateko ez ezik, euren artean nortzuekin egiten duten euskaraz eta nortzuekin ez jabetzeko balio izan die. Orain, emaitzok aztertu eta aurrera begira erabileran eragiten jarraitzeko zer egin nahi duten eta zertarako prest dauden hausnartzeko garaia da.

Eresti Oiarbide (Emuneko kidea)

Irakurtzen jarraitu...

Aurrekoan, beste artikulu batean, azaldu genuen bezala, Soziolinguistika Klusterrak, Euskararen Normalizazio Kasu Aurreratuak proiektuaren bidez, hizkuntza kudeaketa arrakastatsua duten lau erakunde txikiren testigantza bildu du. Orduan Koniker-en kasua azaldu genuen; gaurkoan, berriz, Edertek-en txanda da.

Presentación1

Irakurtzen jarraitu...

Soziolinguistika Klusterrak, beste urte batez, eta Euskararen Normalizazio Kasu Aurreratuak proiektuaren bidez, euskararen normalizazioan bide-erakusle diren erakundeen ereduen berri eman du. Liburua pdf formatuan hemen eskura daiteke.

Eredugarri den erakunde horietako bat Koniker da, xaflak konformatzeko makina-erreminta sektorerako lanak egiten dituen Aretxabaletako kooperatiba. Bere bezeroak inguruko zenbait kooperatiba dira (Fagor Arrasate, Mondragon Assembly…) eta kooperatiba horien beharrei erantzuteko IGB proiektuak garatzen dituzte bertan.

Zehazki, honako hauek dira lantzen dituzten proiektu nagusiak: 1) I+G proiektuen garapena (konformazioa eta mihiztadura prozesuekin lotutako teknologia berriak); 2) instalazio eta prozesu berriak garatzea; 3) diru-laguntzak kudeatzea (SPRI, Europakoak); 4) makinen segurtasun proiektuak; 5) zaintza teknologikoa; 6) simulazio estrukturalak.

Mahai ingurua – Normalizazio kasu aurreratuak from Soziolinguistika Klusterra on Vimeo.

Konikerren 2006an abiatu zen euskara plana; urte hauetan guztietan erdietsitako lorpen ikusgarriak bertako langileek euskararen aldeko aukerak aprobetxatzeagatik eta erronkan tinko mantentzeagatik lortu ahal izan dira.

Euskarak Konikerren izan duen bilakaeran honako hauek izan dira mugarri aipagarrienak:

a) Kudeatzaile nagusia aldatzea egokitu zenean, kudeatzaile berria euskalduna eta euskararentzat eredugarri izatea eskatu zuten langileek.

Aurreko kudeatzailea erdal hiztuna zen, eta euskara planaren baitan egiten ziren ekintzak nahiko oinarrizkoak ziren. Kudeatzailea aldatu zenean, langileek organoei ohartarazi zieten zein garrantzitsua zen kudeatzaileak euskaraz jakitea; horren harira, kudeatzaile berria hautatua izan zenean, berari ere eman zioten euskarak zuen garrantziaren berri. Lanketa horrek eman zituen bere fruituak, kudeatzaile berriak euskara plana bere gain hartu eta bilerak euskaraz egiten hasi baitzen.

b) Bezeroekin egiten ditugun proiektuetan aukerak ikusten ditugunean, aukera horiek aprobetxatu eta salto egiten dugu.

Euskararen trataera egoki bat lortzera begira, trakzio lana Konikerrek egiten du. Horrela, aukera ematen duten bezeroekin IGB proiektuak euskaraz egiten dira, eta bere bazkideekin ere gaia sustatzen da (Mondragon Unibertsitatearekin, Idekorekin…).  Adibidez, SPRIra zenbait proiektu euskara hutsez bidali izan dira urtero.

c) Kongresuetan aurkezpenak euskaraz eginda, gure irudi euskalduna sustatzen dugu.

Sektoreko jardunaldiak eta konferentziak erakustoki ederra dira euskara plana inplementatzearen garrantzia ikustarazteko. Konikerrek bere aurkezpenak euskaraz egiten ditu; horrela, gainerako enpresek ikusten dute guk gure jakintza euskaraz garatzen ari garela.

Bidaltzailea:  Unai Argarate (Koniker-eko Euskara Batzordeko kidea)

Irakurtzen jarraitu...

1998. urtean jarri genuen martxan euskara plana Fagor Etxetresna Elektrikoetan, Egosketa negozioan, Giza Baliabideen sailean eta Batzorde Exekutiboan. Ondorengo urteetan, gainerako zerbitzu eta negozioetara zabalduz joan ginen, kooperatiba osora hedatu arte.

Urte hauetan guztietan urrats handiak egin ditugu elkarrekin euskararen arloan, erronka politak izan ditugu esku artean eta lorpen garrantzitsuak ere bai. Horietako batzuk jaso ditugu Soziolinguistika Klusterrak argitaratutako kasu aurreratuen liburuxka honetan:

Irakurtzen jarraitu...